Weten wat er gebeurt, neemt veel spanning weg: zo verloopt een onderzoek bij de gynaecoloog.
Een gynaecologisch onderzoek is het lichamelijk onderzoek waarmee de gynaecoloog de vagina, baarmoederhals, baarmoeder en eierstokken nakijkt. Het maakt vaak deel uit van een gewone controle, maar gebeurt ook bij klachten zoals pijn, abnormaal bloedverlies of afscheiding. Het onderzoek duurt doorgaans maar enkele minuten en wordt altijd voorafgegaan door een gesprek over uw klachten, uw cyclus en uw medische voorgeschiedenis.
Na het gesprek neemt u plaats in de gynaecologische stoel. Het onderzoek bestaat meestal uit twee of drie delen. Eerst brengt de arts een speculum (eendenbek) in de vagina. Daarmee kan hij of zij de vaginawand en de baarmoederhals bekijken en zo nodig een uitstrijkje nemen. Daarna volgt vaak een inwendig onderzoek: de arts brengt een of twee vingers in de vagina en voelt met de andere hand op de buik naar de grootte en de ligging van de baarmoeder en de eierstokken. Ten slotte kan de gynaecoloog een echografie uitvoeren, vaginaal of via de buik, om de organen in beeld te brengen. Welke onderdelen precies nodig zijn, hangt af van de reden van uw bezoek.
Veel voorbereiding is er niet nodig. Een gewone dagelijkse hygiëne volstaat; vaginale douches of crèmes gebruikt u beter niet vlak voor het onderzoek. Plan een controle bij voorkeur buiten uw menstruatie, al kan het onderzoek bij dringende klachten ook tijdens uw maandstonden. Een lege blaas maakt het inwendig onderzoek comfortabeler; voor sommige echografieën via de buik is een volle blaas dan weer handig. Noteer vooraf uw vragen en de eerste dag van uw laatste menstruatie. Is het uw eerste bezoek, lees dan zeker onze pagina over de eerste afspraak bij de gynaecoloog.
Een gynaecologisch onderzoek hoort niet pijnlijk te zijn. U voelt druk en het kan even oncomfortabel aanvoelen, zeker als u gespannen bent. Rustig ademen en uw bekkenbodem bewust ontspannen helpt. Zeg het altijd als iets pijn doet: de arts kan trager werken, een kleiner speculum nemen of het onderzoek anders aanpakken. Pijn is bovendien nuttige informatie voor de diagnose, dus verbijt ze niet.
U hebt op elk moment het recht om uitleg te vragen: wat gaat de arts doen, waarom, en wat voelt u daarbij? Een goede gynaecoloog benoemt elke stap vooraf. U mag ook vragen dat een derde persoon aanwezig is, bijvoorbeeld een verpleegkundige of iemand die u vertrouwt (een chaperone). En u mag het onderzoek op elk moment laten stoppen, zonder reden op te geven. Voelt u zich niet gerespecteerd, dan kiest u gewoon een andere arts: in België hebt u geen doorverwijzing nodig en bent u vrij in uw keuze van gynaecoloog.
Zonder klachten hoeft u niet elk jaar op controle. De screening op baarmoederhalskanker gebeurt volgens het bevolkingsonderzoek om de zoveel jaar, en voor de rest bepaalt uw persoonlijke situatie het ritme: anticonceptie, kinderwens, zwangerschap, klachten of opvolging na een behandeling. Bespreek met uw gynaecoloog welk schema voor u zinvol is. Bij alarmsignalen zoals abnormaal bloedverlies, aanhoudende pijn of ongewone afscheiding wacht u uiteraard niet op de volgende geplande controle.
Een raadpleging bij een geconventioneerde gynaecoloog kost ongeveer 35 euro. Het ziekenfonds betaalt het grootste deel terug, waardoor u ongeveer 12 euro remgeld betaalt (ongeveer 3 euro bij verhoogde tegemoetkoming). Niet-geconventioneerde artsen bepalen hun tarief vrij, meestal 60 tot 120 euro. Meer details vindt u op onze pagina over de kostprijs van een raadpleging.
Deze informatie is algemeen en vervangt geen persoonlijk advies. Raadpleeg altijd uw gynaecoloog of huisarts voor een diagnose en behandeling op maat.
Op zoek naar een gynaecoloog bij wie u zich op uw gemak voelt? Vind een gynaecoloog bij u in de buurt →