Een pijnloos onderzoek met geluidsgolven dat baarmoeder, eierstokken en een zwangerschap in beeld brengt.
Een echografie maakt met onhoorbare geluidsgolven beelden van de organen in het bekken: de baarmoeder, de eierstokken en bij zwangerschap ook de baby. Er komt geen straling aan te pas. De gynaecoloog gebruikt twee technieken. Bij een vaginale (inwendige) echo brengt de arts een slanke sonde met een beschermhoesje en wat gel in de vagina; die geeft zeer gedetailleerde beelden van baarmoeder en eierstokken. Bij een abdominale echo glijdt de sonde met gel over de buik, wat vooral in een verder gevorderde zwangerschap wordt gebruikt.
Buiten de zwangerschap is de echo een van de belangrijkste instrumenten van de gynaecoloog. Ze helpt bij het opvolgen van de cyclus en de eisprong, bijvoorbeeld bij vruchtbaarheidsproblemen, en bij het opsporen van cysten op de eierstokken, vleesbomen (myomen) in de baarmoeder of een verdikt baarmoederslijmvlies. Ook bij klachten zoals hevige menstruatie, tussentijds bloedverlies of buikpijn brengt een echo vaak snel duidelijkheid. Ze vormt zo een logische aanvulling op het gynaecologisch onderzoek.
In een normale zwangerschap zijn er drie standaardecho's, die het ziekenfonds terugbetaalt. De eerste, rond 11 tot 14 weken, bevestigt de zwangerschap, bepaalt de termijn en omvat een eerste structurele controle, vaak met nekplooimeting. De tweede, rond 20 weken, is de uitgebreide structurele echo waarbij de organen van de baby grondig worden nagekeken. De derde, rond 30 tot 32 weken, controleert de groei, de ligging en de placenta. Bij medische noodzaak, bijvoorbeeld een risicozwangerschap of twijfel over de groei, kunnen extra echo's terugbetaald worden. Extra pretecho's zonder medische reden betaalt u doorgaans zelf; informeer bij uw ziekenfonds wat het in uw geval terugbetaalt.
Een echografie gebeurt gewoon tijdens de raadpleging en duurt vijf tot twintig minuten. Voor een vaginale echo hoeft uw blaas niet vol te zijn, integendeel: een lege blaas geeft betere beelden. De sonde wordt voorzichtig ingebracht; dat voelt hooguit wat vreemd of licht oncomfortabel, maar hoort geen pijn te doen. Voor een abdominale echo in de vroege zwangerschap kan een gevulde blaas net wel helpen. De arts bekijkt de beelden meteen op het scherm en bespreekt ze direct met u, dus u krijgt onmiddellijk een eerste resultaat.
Ja. Echografie werkt met geluidsgolven, niet met röntgenstraling, en wordt al tientallen jaren wereldwijd gebruikt, ook bij zwangere vrouwen. Er zijn bij normaal medisch gebruik geen schadelijke effecten aangetoond voor moeder of kind. Ook een vaginale echo is veilig, zelfs tijdens de zwangerschap. De sonde wordt telkens ontsmet en met een wegwerphoesje gebruikt.
De echografie zelf wordt grotendeels terugbetaald wanneer ze medisch verantwoord is, met een beperkt remgeld. Daarnaast betaalt u de raadpleging: bij een geconventioneerde gynaecoloog ongeveer 35 euro, waarvan ongeveer 12 euro remgeld overblijft (ongeveer 3 euro bij verhoogde tegemoetkoming). Niet-geconventioneerde artsen rekenen vrije tarieven, vaak 60 tot 120 euro, en mogen ook voor de echo supplementen aanrekenen. U hebt geen doorverwijzing nodig om een gynaecoloog te raadplegen. Hoe de terugbetaling precies werkt, leest u op onze pagina over terugbetaling.
Deze informatie is algemeen en vervangt geen persoonlijk advies. Raadpleeg altijd uw gynaecoloog of huisarts voor een diagnose en behandeling op maat.
Een echografie nodig of zwanger en op zoek naar opvolging? Vind een gynaecoloog bij u in de buurt →